Cây diếp cá là loại thảo dược quen thuộc trong đời sống người Việt, thường được dùng làm rau ăn và vị thuốc dân gian. Với đặc tính thanh nhiệt, giải độc, diếp cá được nhiều người sử dụng để hỗ trợ chăm sóc sức khỏe hằng ngày.
Cây diếp cá là loại thảo dược quen thuộc trong đời sống người Việt, thường được dùng làm rau ăn và vị thuốc dân gian. Với đặc tính thanh nhiệt, giải độc, diếp cá được nhiều người sử dụng để hỗ trợ chăm sóc sức khỏe hằng ngày.
Diếp cá còn có tên gọi khác là ngư tinh thảo, có tên khoa học Houttuynia cordata, thuộc họ Lá giấp. Cây mọc hoang hoặc được trồng phổ biến ở khắp các vùng nông thôn, nơi ẩm thấp. Diếp cá là cây thân thảo, mọc bò, lá hình tim, mặt lá xanh, khi vò có mùi tanh đặc trưng. Bộ phận được sử dụng làm thuốc chủ yếu là toàn cây, thu hái quanh năm, dùng tươi hoặc phơi khô.
Theo y học cổ truyền, diếp cá có vị cay, tính mát, quy vào kinh phế và can, thường được dùng để thanh nhiệt, giải độc và tiêu viêm.
Diếp cá chứa nhiều hoạt chất có lợi như tinh dầu, flavonoid, alkaloid và các chất kháng khuẩn tự nhiên. Đặc biệt, tinh dầu diếp cá tạo nên mùi đặc trưng và góp phần vào tác dụng kháng viêm, hỗ trợ làm sạch cơ thể từ bên trong. Nhờ thành phần dược tính đa dạng, diếp cá được sử dụng rộng rãi trong các bài thuốc dân gian.
Diếp cá có tác dụng làm mát cơ thể, hỗ trợ đào thải độc tố và giảm tình trạng nóng trong. Người hay bị mụn nhọt, rôm sảy hoặc cảm giác bức bối trong người thường sử dụng diếp cá như một loại nước uống thảo dược giúp thanh lọc cơ thể.
Nhờ đặc tính tiêu viêm và kháng khuẩn, diếp cá thường được dùng để hỗ trợ cải thiện tình trạng mụn, viêm da và mẩn ngứa. Có thể dùng diếp cá nấu nước uống kết hợp rửa ngoài để giúp làm dịu da và hỗ trợ phục hồi tổn thương nhẹ.
Diếp cá giúp kích thích tiêu hóa, hỗ trợ giảm táo bón và cải thiện chức năng đường ruột. Trong dân gian, diếp cá thường được dùng cho người bị táo bón nhẹ hoặc rối loạn tiêu hóa do nóng trong kéo dài.
Diếp cá còn được sử dụng trong các bài thuốc hỗ trợ cải thiện tình trạng ho, viêm họng và các vấn đề đường hô hấp nhẹ. Nhiều bác sĩ y học cổ truyền cho rằng diếp cá có thể hỗ trợ làm mát phổi và giảm viêm khi sử dụng đúng cách.
Diếp cá có thể dùng tươi hoặc khô. Với diếp cá tươi, có thể rửa sạch, giã nát lấy nước uống hoặc nấu nước uống hằng ngày. Liều lượng thường dùng khoảng 20–30g diếp cá tươi hoặc 10–15g diếp cá khô mỗi ngày. Ngoài ra, diếp cá cũng có thể dùng làm rau ăn sống, nấu canh hoặc ép lấy nước uống.
Theo các thầy cô Trường Đại học Lương Thế Vinh, việc sử dụng diếp cá nên kết hợp liều lượng hợp lý, tránh dùng quá nhiều trong thời gian dài để không ảnh hưởng đến tỳ vị.
Diếp cá có tính mát nên không phù hợp với người có cơ địa hư hàn, dễ lạnh bụng hoặc tiêu chảy. Phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ cần thận trọng khi dùng diếp cá với liều lượng lớn. Khi dùng diếp cá tươi, cần rửa sạch kỹ để tránh nhiễm khuẩn hoặc ký sinh trùng.
Cây diếp cá là dược liệu quen thuộc, dễ kiếm và mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe nếu sử dụng đúng cách. Việc hiểu rõ công dụng, cách dùng và những lưu ý cần thiết sẽ giúp diếp cá phát huy hiệu quả trong chăm sóc sức khỏe hằng ngày.
