Cây sa kê được dùng làm cảnh, làm cây bóng mát và được trồng rất nhiều trong các khuôn viên công sở, trường học, bệnh viện, các khu dân cư, vỉa hè đường phố và nhất là sân vườn biệt thự… Cây sa kê không chỉ để làm cảnh mà còn được trồng làm cây lấy quả mang lại nhiều công dụng chữa bệnh.
Sa kê còn có tên gọi là "cây bánh mì", tên khoa học là Artocarpus altilis, thuộc họ dâu tằm. Sa kê được trồng nhiều ở Malaysia và các đảo ở Thái Bình Dương, trong nước được trồng nhiều ở phía Nam Sa kê là vị thuốc khá tác dụng trong dân gian trị nhiều bệnh về răng miệng, sát khuẩn, đái tháo đường, tăng huyết áp… Bộ phận có thể dùng trong y học gồm: rễ, lá, vỏ và nhựa cây. Theo y học cổ truyền, rễ sa kê có tính làm dịu, trị ho; vỏ có tác dụng sát khuẩn; lá có công dụng tiêu viêm, tiêu độc, lợi tiểu.
Ở một số nước, rễ sa kê dùng trị bệnh hen và các chứng rối loạn dạ dày, đau răng, bệnh về da; vỏ cây sa kê dùng trị ghẻ; nhựa cây sa kê được dùng pha loãng trị tiêu chảy và lỵ; còn lá sa kê tươi được dùng với lá đu đủ tươi, giã với vôi để đắp trị nhọt. Ở nước ta, dân gian dùng lá sa kê chữa phù thũng, viêm gan vàng da bằng cách nấu lá tươi để uống.
Một số công dụng của quả Sa kê có thể nhắc đến như:
Sa kê có tác dụng khuyến khích tăng trưởng tế bào mới
Các chất chống oxy hóa trong sa kê cung cấp một lá chắn hiệu quả chống lại các tia mặt trời và nắng. Nó cũng khuyến khích sự tăng trưởng của tế bào mới làm cho da bị tổn thương sẽ mịn màng và trẻ trung trở lại.
Có tác dụng đối với sức khỏe tim mạch
Sa kê là một nguồn tuyệt vời của kali – một loại dinh dưỡng hữu dụng cho trái tim của bạn. Vi chất này làm giảm huyết áp trong cơ thể và điều hòa nhịp tim bằng cách giảm thiểu các tác động của natri. Chất xơ có trong thịt quả sa kê giúp giảm cholesterol bằng cách ngăn chặn sự hấp thu ở ruột. Nó làm giảm cholesterol xấu (LDL), đồng thời nâng cao cholesterol tốt (HDL) trong cơ thể. Nó làm giảm triglyceride – là một trong những nguyên nhân chính của bệnh tim mạch.
Chống nhiễm trùng rất tốt
Sa kê có chứa một lượng chất chống oxy hóa tốt, giúp cơ thể phát triển sức đề kháng chống lại các tác nhân gây bệnh. Nó cũng dọn sạch các gốc tự do có hại ra khỏi cơ thể, là nguyên nhân dẫn đến lão hóa và các bệnh liên quan đến tuổi khác.
Nguồn cung cấp năng lượng hiệu quả
Một chén sa kê cung cấp 60gam carbohydrate, là nguồn năng lượng chính của cơ thể. Nó rất có lợi cho các vận động viên và người thường xuyên vận động.
Ngăn chặn quá trình viêm da hiệu quả.
Chiết xuất sa kê tươi có thể giúp giảm viêm không mong muốn. Nó ức chế hoạt động của các enzym gây viêm và ngăn cản sự sản xuất quá mức oxit nitric, do đó ngăn ngừa tình trạng viêm nhiễm.
Giảng viên Y học cổ truyền – Trường Đại học Lương Thế Vinh, Tiến sĩ Hoàng Ngọc Hà chia sẻ, cây sa kê là thành phần của nhiều bài thuốc chữa bệnh như sau:
Hỗ trợ điều trị bệnh cao huyết áp: Nấu lấy nước uống hàng ngày lá cây sa kê vàng (2 lá), 50g rau ngót tươi và 20g lá chè xanh tươi.
Chữa sỏi thận, bệnh gút: Nấu lấy nước uống hàng ngày 100g lá sa kê tươi, 100g dưa leo, 50g cỏ xước khô.
Hỗ trợ điều trị bệnh tiểu đường: Nấu lấy nước uống 100g lá sa kê già, 100g đậu bắp tươi, 50g lá ổi non. Uống trong 15 ngày.
Chữa viêm gan: Sắc lấy nước uống hàng ngày 100g lá sa kê, 50g mỗi loại gồm diệp hạ châu, cỏ mực khô và củ móp gai tươi.
Chữa mụn, nhọt: Có nhiều cách để chữa mụn nhọt từ cây sa kê như trộn tro lá sa kê với dầu dừa và nghệ tươi giã nát để đắp lên mụn rộp, hoặc giã nát lá sa kê và lá đu đủ tươi rồi trộn với vôi ăn trầu để đắp lên chỗ da bị mụn.
