Ngứa da là một cảm giác rất phổ biến nhưng cơ chế xuất hiện của nó lại vô cùng phức tạp. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng ngứa nên việc xác định chính xác nguyên nhân sẽ giúp đưa ra các lựa chọn điều trị tiềm năng.
Ngứa da là một cảm giác rất phổ biến nhưng cơ chế xuất hiện của nó lại vô cùng phức tạp. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng ngứa nên việc xác định chính xác nguyên nhân sẽ giúp đưa ra các lựa chọn điều trị tiềm năng.
Theo Tiến sĩ Nguyễn Xuân Xã – giảng viên Y học cổ truyền Trường Đại học Lương Thế Vinh, trong Đông y, ngứa da thuộc phạm vi chứng huyết cam. Tình trạng bệnh lý này có thể do phong hàn hoặc phong nhiệt, nhân lúc sức khỏe suy yếu xâm phạm vào cơ thể mà gây nên bệnh. Hoặc cũng có thể do ăn uống không điều độ khiến thấp nhiệt tích đọng hay huyết dịch hư tổn, tạng can quá nóng mà sinh ra bệnh.
Tùy theo từng nguyên nhân mà người bệnh sẽ được các bác sĩ Y học cổ truyền điều trị với những bài thuốc tương ứng với tác dụng làm giảm tình trạng ngứa và điều trị ngứa da. Cụ thể:
Đối với Ngứa da do phong hàn
Bệnh có biểu hiện da khô, bong vẩy, ngứa; hay phát trong mùa Đông, nhất là trong lúc thay quần áo hoặc nặng về đêm. Vị trí ngứa thường là phía trong đùi, phía sau cẳng chân và quanh các khớp xương. Chất lưỡi nhạt, rêu lưỡi trắng mỏng. Mạch trầm trì.
Trường hợp Ngứa da do phong hàn này thường sẽ dùng bài thuốc gồm các vị: Can khương 9g, ngải cứu 6g, hồng táo 10 trái, quế chi 6g. Tất cả đem sắc uống trong ngày. Bài thuốc có tác dụng trừ phong, tán hàn, giảm ngứa.
Nếu bị Ngứa da do phong nhiệt với biểu hiện thỉnh thoảng da phát ngứa; da chỗ ngứa đỏ ửng hoặc nổi lên những nốt sẩn đỏ; vị trí ngứa không cố định, ngứa tăng khi gặp thời tiết nóng hoặc môi trường nóng, ngứa giảm khi trời mát hoặc ban đêm; rêu lưỡi mỏng vàng, mạch huyền sác. Bệnh hay gặp trong mùa hè cũng có thể phát tác cả trong mùa đông.
Trường hợp này sẽ dùng bài thuốc:
- Bài thuốc: Sinh địa 15g, xích thược 15g, bồ công anh 15g, vỏ núc nác 10g, đương quy 10g, kinh giới 10g, thiền thoái 6g, xuyên khung 6g, cam thảo 6g. Sắc uống trong ngày. Bài thuốc có công dụng thanh nhiệt, trừ phong, giảm ngứa.
Trong trường hợp Ngứa da do huyết hư can hỏa, với các biểu hiện như: Ngứa kịch liệt, bệnh kéo dài lâu ngày. Khi tình cảm xúc động thường phát ngứa hoặc ngứa nặng thêm, kèm theo mất ngủ, ngủ mê nhiều, da thô ráp, bồn chồn, trống ngực. Chất lưỡi đỏ, rêu lưỡi mỏng. Mạch tế sác. Bệnh hay gặp nhất ở người cao tuổi.
Bài thuốc được sử dụng trong trường hợp này gồm: Sinh địa 15g, đương quy 15g, bạch tật lê 15g, mạch môn 15g, ích mẫu thảo 15g, thạch hộc 12g, sơn thù nhục 10g, huyền sâm 10g, kỷ tử 10g, táo nhân 10g, ngũ vị tử 6g. Sắc uống trong ngày.
Bài thuốc có công dụng: khu phong, dưỡng huyết, giảm ngứa.
Nếu Ngứa da do thấp nhiệt với các biểu hiện như: Da ngứa, nửa người phía dưới ngứa nhiều hơn, gặp nóng nặng thêm, sau khi gãi da có rỉ nước, kèm theo miệng đắng. Chất lưỡi đỏ, rêu lưỡi vàng. Bệnh hay gặp ở thanh niên, nữ giới thường kèm theo khí hư.
Trong trường hợp này, Tiến sĩ Y học cổ truyền Nguyễn Thanh Hương – giảng viên Trường Đại học Lương Thế Vinh khuyên dùng bài thuốc gồm các vị: ý dĩ nhân 20g, thổ phục linh 15g, xa tiền tử 15g, chi tử 10g, vỏ núc nác 10g, trạch tả 10g, long đảm thảo 6g, sài hồ 6g, cam thảo 6g. Sắc uống trong ngày. Bài thuốc có công dụng: Thanh nhiệt, hóa thấp, giảm ngứa.
Tuy nhiên cần lưu ý rằng, các bài thuốc trên sắc uống ngày 1 thang, uống theo từng đợt từ 7 đến 10 ngày. Đối với những chứng ngứa lâu ngày không khỏi, người bệnh nên đến bệnh viện xác định rõ nguyên nhân gây bệnh để được điều trị hiệu quả.
Hi vọng những thông tin vừa rồi đã mang đến những kiến thức hữu ích đến quý khán giả. Tuy nhiên cần lưu ý rằng, chúng chỉ mang tính chất tham khảo và không thay thế hoàn toàn cho lời khuyên của thầy thuốc hay bác sĩ. Hãy đến cơ sở y tế để được khám và điều trị nếu nhận thấy sức khỏe không tốt.
Xem chi tiết tại Youtube: