Chữ “Phúc” (福) trong văn tự tiếng Trung Quốc có ý nghĩa gì?

Chữ phúc trong tiếng Trung Quốc là 福 (phát âm là fú), có nghĩa là hạnh phúc, may mắn và phước lành. Chữ này được tạo thành từ nhiều bộ thủ, trong đó bộ "Thị" (礻) biểu thị ý nghĩa cầu nguyện, còn các bộ còn lại thể hiện mái nhà (bộ Miên 宀), sự giao tiếp (bộ Khẩu 口) và đất đai (bộ Điền 田), tất cả cùng gói gọn ước vọng về cuộc sống sung túc, no đủ và an lành

Cấu tạo chữ 福 - Phúc:

 • Bộ Thị 礻 (thần, lễ bái) đứng bên trái: biểu trưng cho việc tế lễ, cúng bái thần linh. Người xưa tin rằng để có phúc thì trước hết phải kính thần, thuận theo đạo trời.

 • Phần bên phải 畐 (âm đọc là “phục” hoặc “bì” trong chữ khác): gồm có bộ chữ Điền 田 (ruộng) + bộ khẩu 口 (miệng, ở đây biểu trưng cho con người) + bộ nhất 一 (một).

Ý nghĩa của chữ "Phục" nghĩa là có ruộng đất, có cái ăn, cộng thêm việc kính thần thì sinh ra “phúc”.

Ý nghĩa gốc

Chữ “phúc” thời đầu được hiểu là: có đất canh tác, có lương thực, được thần linh che chở → cuộc sống no đủ, an lành.

Về sau, chữ này mở rộng ra thành: may mắn, hạnh phúc, phú quý, điều tốt lành.

Ý nghĩa văn hóa

 • Trong tư tưởng Nho – Đạo – Phật, “phúc” thường đi cùng “lộc” (禄) và “thọ” (寿), tạo thành bộ ba “Phúc – Lộc – Thọ” tượng trưng cho điều tốt đẹp mà con người mong ước.

 • Người Trung Quốc thường treo chữ Phúc ngược (倒福) vào dịp Tết. Lý do là chữ 倒 (đảo: lộn ngược) đồng âm với 到 (đáo: đến), nên “倒福” = “Phúc đến”.

 • Trong phong thủy, chữ Phúc thường được viết thư pháp hoặc chạm khắc ở cửa chính, bàn thờ, để cầu mong bình an.

Các tầng nghĩa triết lý

 • Phúc từ gốc rễ: phải có ruộng đất (cơ sở vật chất) và cúng tế (tinh thần, đạo đức). Nghĩa là vừa đủ đầy về đời sống, vừa biết kính trên nhường dưới thì mới có “phúc”.

 • Phúc mang tính cộng đồng: không chỉ cá nhân mà cả gia đình, dòng họ, quốc gia cùng hưởng thì mới lâu dài.

 • Phúc đi kèm Đức: người xưa có câu “Hữu đức giả hữu phúc” (có đức thì có phúc), coi đức hạnh là gốc của mọi phúc báo.

Chữ Phúc (福) trong tiếng Hán là sự kết hợp hài hòa giữa cái ăn, cái mặc, ruộng đất (vật chất) và sự kính ngưỡng thần linh, đạo đức (tinh thần). Nó phản ánh quan niệm hạnh phúc của người xưa: vừa đủ đầy, vừa an yên, vừa hợp đạo trời.

---

Theo Việt Phong - Khám Phá Trung Quốc