Những công dụng chữa bệnh hiệu quả của hoa Phù dung trong y học cổ truyền

Dân gian còn gọi cây phù dung là mộc liên hoa, sương giáng hoa, tam biến hoa, địa phù dung, đại diệp phù dung… Theo bác sĩ giảng viên Tạ Thị Tĩnh hiện đang công tác tại Trường Đại học Lương Thế Vinh cho biết, hoa Phù dung có tên khoa học là Hibiscus mutabilis L. thuộc họ Bông (Malvaceae). Đây là một loài cây nhỡ, chiều cao khoảng 2 – 5m, cành mang lông ngắn hình sao, lá 5 cánh, phía cuống lá có hình tim, mép lá có răng cưa, mặt dưới có nhiều lông hơn. Hoa phù dung có đặc điểm là to, mọc đơn độc hoặc tụ lại thành chùm, khi mới nở vào buổi sáng hoa có màu trắng, đến chiều thì ngả màu hồng đỏ. Quả phù dung có đặc điểm là hình cầu, có lông màu vàng nhạt. Hạt phù dung hình trứng, có nếp nhăn nhỏ, mang lông dài.

Trong y học cổ truyền, các loại hoa thường được sử dụng để chế biến thành các bài thuốc, đóng vai trò quan trọng trong việc cân bằng năng lượng và tăng cường sức khỏe. Hoa không chỉ mang lại mùi thơm dễ chịu mà còn có thể có các tác dụng chữa bệnh và cân bằng cơ thể. Trong đó, hoa Phù dung có vị hơi cay, tính bình, có công dụng thanh nhiệt, giảm đau, giải cảm, trừ phù thũng,  tiêu độc, sử dụng điều trị trong các trường hợp phế ung (áp xe phổi), ho do phế nhiệt (tạng phế bị nóng), thổ huyết (hay còn gọi là ho ra máu), kinh nguyệt không đều, khí hư (bạch đới)…

Hoa thường được sử dụng trong nấu nước, trà, hay làm các loại thuốc hỗ trợ và thường được liên kết với một số lợi ích cụ thể cho sức khỏe, như làm dịu cảm giác căng thẳng, kích thích tuần hoàn máu, hay hỗ trợ hệ tiêu hóa.

Dưới đây là một số bài thuốc y học cổ truyền chữa bệnh từ hoa Phù dung do giảng viên – bác sĩ y học cổ truyền Bùi Duy Hưng sưu tầm, mời bạn đọc theo dõi:

Chữa ho do hư lao: Sử dụng bài thuốc như sau: hoa phù dung với liều lượng 60-120g, lộc hàm thảo (Pyrola rotundifolia L. ) 30g, đường đỏ 60g. Cách thực hiện: hầm các nguyên liệu trên với tim và phối lợn ăn.

Chữa cảm mạo: Các vị thuốc gồm Hoa hoặc lá phù dung 30g, hậu phác 3g. Cách làm: Sắc kỹ 2 lần lấy 2 nước hòa đều, chia uống 3 lần trong ngày.

Chữa phế ung (áp – xe phổi): Các vị thuốc gồm: Hoa phù dung 30g sắc uống. Có thể cho thêm 10-20g đường phèn.

Trị kinh nguyệt không đều: Bạn lấy Hoa phù dung hoặc vỏ rễ với hàm lượng 9-12g, sắc uống.

Chữa thống kinh, cách làm: nguyên liệu và hàm lượng gồm đế hoa phù dung 7 cái, sắc kỹ lấy nước, hòa thêm một chút đường phèn rồi uống.

Trị xuất huyết tử cung, rong kinh, kinh nguyệt kéo dài, áp dụng bài thuốc sau: Hoa phù dung với liều lựng 9-30g sắc uống, hoặc hoa phù dung và gương sen (liên phòng) lượng bằng nhau, sấy khô tán bột, uống mỗi ngày 6g với nước cơm.

Khí hư (bạch đới), bạn áp dụng bài thuốc y học cổ truyền sau: Hoa phù dung 10 đóa, sắc uống.

Viêm âm đạo, áp dụng bài thuốc sau: Hoa hoặc lá phù dung 1000g, sắc kỹ lấy 1000ml nước thuốc, bỏ bã, để nguội, cho thêm benzoic acid 0,3 %, sau đó bạn dùng dịch chiết hoa phù dung ngâm rửa kỹ, mỗi ngày 1 lần.

Hoặc có thể áp dụng bài thuốc: Lá phù dung tươi với liều lượng khoảng 500g, sắc lấy nước ngâm rửa, mỗi ngày một lần, làm liên tục 5 – 7 ngày.

Chữa zona (giời leo), vết thương do ong đốt, rắn cắn, côn trùng cắn, áp dụng bài thuốc sau: Lá hoặc hoa phù dung, âm can (khô), tán bột, trộn với dầu vừng, bôi vết thương, ngày 3 lần.

Trị trẻ em hay đầy bụng do giun, áp dụng bài thuốc sau: Hoa phù dung hái lúc còn màu trắng, phơi khô trong bóng râm rồi thái nhỏ nấu canh với gan gà cho trẻ ăn hàng ngày.