Một ngành học có thể mở ra nhiều vị trí và hướng phát triển nghề nghiệp nếu sinh viên chủ động tích lũy kiến thức, kỹ năng và trải nghiệm. Vì vậy, quá trình học cần hướng tới khả năng vận dụng và thích ứng với nhiều yêu cầu công việc.
Một ngành học có thể mở ra nhiều vị trí và hướng phát triển nghề nghiệp nếu sinh viên chủ động tích lũy kiến thức, kỹ năng và trải nghiệm. Vì vậy, quá trình học cần hướng tới khả năng vận dụng và thích ứng với nhiều yêu cầu công việc.
Trong thực tế, kiến thức được đào tạo ở đại học không phải lúc nào cũng gắn với duy nhất một vị trí việc làm. Tùy lĩnh vực, người học có thể vận dụng nền tảng chuyên môn vào nhiều công việc khác nhau, từ vị trí chuyên môn trực tiếp đến các công việc liên quan quản lý, vận hành, kinh doanh hoặc hỗ trợ kỹ thuật.
Chẳng hạn, với ngành Công nghệ thông tin, sinh viên có thể phát triển theo nhiều hướng như lập trình phần mềm, quản trị hệ thống, kiểm thử, phân tích dữ liệu hoặc hỗ trợ kỹ thuật. Mỗi vị trí có yêu cầu riêng, nhưng đều cần nền tảng kiến thức công nghệ và khả năng vận dụng vào những nhiệm vụ cụ thể.
Từ đó, sinh viên cần nhìn nhận ngành học của mình không chỉ qua tên gọi hay một chức danh nghề nghiệp cụ thể. Quan trọng hơn, người học cần nhận diện những nhóm công việc có thể sử dụng kiến thức đã được đào tạo, từ đó chủ động chuẩn bị năng lực phù hợp. Khi có nền tảng chuyên môn đủ vững, sinh viên cũng có thêm cơ sở để tiếp cận những hướng phát triển khác nhau sau khi tốt nghiệp.
Để mở rộng cơ hội nghề nghiệp, sinh viên không nên chỉ tập trung hoàn thành các môn học trong chương trình. Khả năng giao tiếp, làm việc nhóm, giải quyết vấn đề, sử dụng công nghệ và khai thác các công cụ phục vụ chuyên môn cũng ngày càng cần thiết trong nhiều vị trí việc làm.
Bên cạnh đó, người học có thể chủ động tìm hiểu thêm những lĩnh vực gần với chuyên ngành, lựa chọn học phần bổ trợ, tham gia dự án hoặc hoạt động chuyên môn phù hợp. Chẳng hạn, sinh viên ngành Kế toán ngoài việc nắm kiến thức về tài chính và nghiệp vụ kế toán có thể tìm hiểu thêm về phân tích dữ liệu, phần mềm kế toán hoặc quản trị tài chính. Những kiến thức bổ trợ này giúp người học hiểu rộng hơn về hoạt động của doanh nghiệp, đồng thời có thêm cơ sở để phát triển theo các vị trí công việc liên quan. Quá trình này cũng giúp sinh viên nhận ra những năng lực có thể tiếp tục phát triển để phù hợp với các vị trí công việc khác nhau.
Phát biểu tại Lễ khai mạc Ngày hội Khởi nghiệp quốc gia của học sinh, sinh viên lần thứ VIII – năm 2026, diễn ra sáng 18/4/2026 tại Hà Nội, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh người học không nên chỉ học để có bằng và tìm việc, mà cần hướng tới năng lực làm chủ, “năng lực nhận diện cơ hội” và khả năng tạo ra giá trị mới.
Với sinh viên, năng lực này có thể được hình thành từ những trải nghiệm ngay trong quá trình học tập. Chẳng hạn, một kỳ thực tập tại doanh nghiệp có thể giúp người học nhận ra công việc mình quan tâm, hiểu thêm yêu cầu của từng vị trí hoặc phát hiện những kiến thức còn thiếu. Tương tự, việc tham gia một dự án, hoạt động chuyên môn hay nghiên cứu có thể giúp sinh viên thử sức ở những nhiệm vụ khác nhau, từ đó nhận diện thế mạnh và những hướng phát triển mới. Khi chủ động trải nghiệm, người học không chỉ tích lũy kinh nghiệm mà còn có thêm cơ sở để điều chỉnh cách chuẩn bị năng lực cho chặng đường nghề nghiệp sau tốt nghiệp.
Tại Trường Đại học Lương Thế Vinh, định hướng “Thực học – Thực hành – Thực nghiệp” được cụ thể hóa qua việc gắn kiến thức chuyên môn với thực hành, dự án học tập và trải nghiệm tại doanh nghiệp. Nhà trường chú trọng xây dựng chương trình theo hướng ứng dụng, tạo điều kiện để sinh viên không chỉ củng cố kiến thức ngành chính mà còn rèn kỹ năng giải quyết vấn đề, làm việc nhóm và vận dụng kiến thức vào những tình huống thực tế. Thông qua các hoạt động thực hành, thực tập và tiếp cận môi trường doanh nghiệp, người học có thêm cơ hội thử sức ở những nhiệm vụ khác nhau, nhận diện năng lực của bản thân và tìm hiểu các hướng phát triển liên quan đến ngành đã chọn.
